Bu 1-Sayfalık Sitenin Amacı Nedir?

Bu Sitenin Yapılış Amacı ve Şekli Hakkında...

Kendi kullandığım Samsung Galaxy Note (SGN) merkezde olmak üzere Android kullanıcılarının karşılaştıkları temel problemleri ve bunların çözüm yollarını topluca ve kolay anlaşılır bir şekilde bu 1 sayfada sunmaya çalıştım. Her Android cihazının içeriği (marka, model, işletim sistemi sürümü ve uygulamalar) ile kullanım şekli farklı olduğu için esasen bir noktada kullanıcıların kendi problemlerini kendilerinin çözmesi gerekiyor (Akıllı telefon = Akıllı kullanıcı :) Bunun için de bazı temel bilgileri öğrenmek her kullanıcı için gerekli hale geliyor. Ben işte bu konuda yardımcı olmaya çalıştım. Forumlarda ve muhtelif sitelerde yüzlerce sayfadan edindiğim bazı elzem bilgileri mümkün olduğu kadar kısa ve pratik anlatmaya çalıştım. Bizzat uyguladığım şeyleri anlattım o yüzden bazı konular eksik görülebilir.

Temel Hedef: Performanslı Çalışan Bir Android Cep Telefonuna Sahip Olmak

Akıllı cep telefonları artık birer mini bilgisayar olarak görülmeli. Böyle görününce de kullanıcıların tıpkı bir PC hakkında bilgi sahibi olması gerektiği gibi cep telefonunun yazılımı (işletim sistemi) hakkında da bilgili olması zorunlu hale geliyor. Şu an itibariyle 4.1.1 versiyonuna yükselen Android işletim sistemi Linux temelli olmakla birlikte beraberinde sürekli bir performans sorunu getiriyor. Üreticiler bu sorunu daha fazla bellek ve daha hızlı işlemcilerle çözmeye çalışsa da bu gerçek anlamda bir çözüm olmuyor elbette. Her ne kadar bellek yönetimi konusunda Android her sürümünde daha iyiye gitse de kullanıcıların bazı ufak dokunuşlarla cihazlarından en yüksek verimi almaları mümkün.

Temel Bilgiler: Tanımlar, Kavramlar

Android Sistemi

Şu anki en yaygın mobil işletim sistemi platformu olan Adroid, Linux (Unix) bazlı açık kaynak kodlu bir sistemdir. Google sistem kodlarını yazılım geliştiricilerle paylaşır. Bu sistem altında yazılımcılar genellikle Java dilini kullanarak program yazarlar. Android hakkında ilginç bir bilgi de şu: Google sistemin her yeni versiyonuna A'dan başlayıp devam eden bir tatlı ismi veriyor. 4.0 sistemi Ice Cream Sandwich (ICS) idi, şu anki 4.1 sisteminin adı da Jelly Bean (Jelibon).

Kernel Nedir?

Tüm işletim sistemlerinde bulunan kernel en basit ifadeyle donanım ile programlar arasındaki diyaloğu sağlayan arabirimdir. Bir program yapmak istediği herhangi bir iş için kernel'a bir istek gönderir. Donanım da sürücüler yardımıyla bu isteği yerine getirip sonucunu kernel'a geri bildirir. Kernel da gelen sonucu yazılıma aktarır. Bu iki yönlü iletişim sürekli devam eder.

Root Yapmak

Her Android kullanıcısı cihazını yönetici (admin yani root) yetkisiyle değil normal kullanıcı yetkisiyle kullanır. Bu durumda bazı sistem olaylarına müdahele etmek mümkün olmaz. Örneğin sisteme gömülü gelen ancak hiç kullanmadığınız bazı programları kaldıramazsınız, bazı servisleri pasif hale getiremezsiniz, bazı sistem ayarlarını değiştiremezsiniz. Root yapmak dediğimiz işlemle tüm bunlar münkün hale gelir. Aşağıda sadece 3 dakika süren en basit root yöntemi anlatılmıştır.

Custom ROM yüklemek

Android cihazınıza ihtiyacınıza göre custom (özel) ROM yükleyebilirsiniz. Kimi ROM hız odaklı, kimi pil konusunda iddialı vb olabilir. Cihazınıza uygun ROM'u yüklemek için XDA forumu gibi sağlam bilgi kaynaklarını takip etmelisiniz. Ayrıca ROM yüklemek için verilen yönergelere mutlaka uyun çünkü yanlış yapılan bir işlem sonunda cihazın çalışmaması (brick olması) ihtimali vardır.

ROM ve Custom ROM Nedir?

Sistemin tüm uygulamalarının bulunduğu pakettir. Cihazla yüklü olarak gelen stock (orijinal) ROM'dur. Google yeni sistem versiyonu için ROM yazar ve yayınlar. Cihaz üreticileri de Stock ROM üzerine kendi arabirimlerini yazarlar (Samsung'un TouchWiz, HTC'nin Sense arabirimi gibi) Bazı bağımsız geliştiriciler stock ROM'u alır ve kendiklerine göre değişiklik, ekleme, çıkarma yaparlar. Buna da Custom (özel, modifiyeli) ROM denir.

BusyBox Nedir, Ne işe Yarar?

Root yapılmış telefonlarda sınırsızca Linux üzerinde her türlü işlem yapılabilmekteddir. Ancak bunun için temel Unix araçlarının sistemde yüklü olması gerekmektedir. İşte BusyBox paketinde bu araçların tümü son derece rafine bir şekilde bulunmaktadır. Normal kullanıcıların BusyBox'ı kurduktan sonra onunla işi olmaz, root yetkisini kullanan uygulamalar BusyBox yardımıyla işlerini yaparlar.

En Kolay Root Yöntemi

Orijinal (stock) ROM'u değiştirmeden root yapmak:
(1) Root.SuperSU.0.95.zip dosyasını indirin
(2) Bu dosyayı açmadan yani ZIP şeklinde harici SD karta kopyalayın
(3) Cihazı kapatın ve şu üç tuşa (SesAç + Home + Power) aynı anda basıp Recovery Mod'da açın
(4) Çıkan menüden "Install ZIP from SD card" veya "Apply update from external SD" seçin [hangisi varsa] (Aşağı yukarı gitmek için SesAç/SesKapa, seçmek için Power tuşlarını kullanın)
(5) Yukarıda kopyalamış olduğunuz Root.SuperSU.0.95.zip dosyasını seçin.
(6) Sistem kendisi kurulumu yapacaktır.
(7) Menüden "Reboot system now" seçin
(8) Uygulamalar bölümünde SuperSU adında bir app varsa root işlemi başarılı olmuştur
(9) Google Play'den Busybox uygulamasını indirip kurun

Bellek Yönetimi

Root yapmanın ana gayesi sistem üzerinde tam yetkiyle işlem yapmak. Bunun başında da istenmeyen uygulamaların kaldırılması veya dondurulması geliyor. Böylelikle sistemin gereksiz uygulamalarla yorulması önlendiği gibi boş RAM bellek alanı arttırılmış ve pil tüketiminde de bir miktar tasarruf sağlanmış olur. Titanium Backup programı yardımıyla aşağıda linki verilen Excel dosyasının D sütununda YES yazan uygulamaları (APK'ları) kaldırabilirsiniz veya dondurabilirsiniz. NO yazılı uygulamalara ellemeyin bunlar sistemin çalışması için zorunludur. CAUTION yazanları da kaldırmamanızı tavsiye ederim.

Bellek yönetimi için bir diğer harika app aşağıda linki verilen Autorun Manager. Bu app yardımıyla her bir programın nerdeyse her hareketini kontrol edebilirsiniz. Kendisini açılışa (boot'ta başlamak üzere ayarlayan) gereksiz uygulamalardan bu yetkiyi almakla işe başlayın.

Kablosuz Hayat

Ben şahsen Note cihazımı tamamen kablosuz olarak (daha doğrusu data kablosu kullanmadan) PC, USB bellek, MicroSD kart ve hatta fare, klavye gibi cihazlara bağlamayı tercih ediyorum. Bunun birkaç püf noktasını sizinle paylaşmak isterim:

• KiesAir yerine AirDroid uygulamasını kullanın
• OTG kablosu alın; böylece USB flash, MicroSD gibi kartları ve her türlü USB bağlantısını PC'den bağımsız olarak yapabilirsiniz
• Benim PC ile dosya aktarımı için favori yöntemim şu: Kablosuz bağlantıyı açın, FileExpert uygulamasından "İçeriğimi Paylaş / FTP Aktarımını Başlat" seçin, PC'de 1 kez WinGezgini'nde "Ağ konumu ekle" yapın, normal bir sürücüye erişir gibi telefonunuzun içeriğini görüp kopyalama/silme yapabilirsiniz

Püf Noktalar ve Bilinmesi Gerekenler

Pili en çok neyin tükettiğini bulmak...

Cihazınız çoğunlukla ekran kapalı (Deep Sleep) durumdadır. Bu esnada pil tüketimi gayet azdır. Örneğin geceleri her saat %1 pil tüketimi normal sayılır. (Burada anlattığım bellek optimizasyon tekniklerini uygulayarak ben bunu 2-3 saatte %1 düzeyine indirdim) Pilin normalden hızlı bittiğini hissediyorsanız önce bunun nedenini anlamanız gerekiyor. Aşağıda linkini verdiğim BetterBatteryStats programını kurun, en az 1 gün cihazın durumunu bu uygulamadan takip edin. "CPU States" bölümünde en fazla pay alan işlem (%70 ila %90 arasında) Deep Sleep olmalıdır. Eğer böyle değilse, bir uygulama sisteme aşırı yükleniyor olabilir. Hangi uygulama olduğunu anlamak için gene bu programda Process ayrıntılarını inceleyin.

Ses Kayıt Formatı

Samsung cep telefonlarının ses kayıt formatı 3ga (veya 3gp) şeklindedir. Bu dosyaların normal mp3 dosyalardan uzantısı dışında hiçbir farkı yoktur. Bu nedenle 3ga uzantılı bir ses dosyasını mesela "Easy MP3 Cutter" gibi bir uygulamayla edit etmek için tek yapmanız gereken dosyanın uzantısını mp3 olarak değiştirmektir.

Piller Hakkında

Pilinizden en yüksek verimi almak için bazı ipuçları: • İmkanınız varsa yedek pil alın, böylece her iki pilin de ömrü daha uzun olacaktır • Pili eğer mümkünse cihaz tamamen kapalı durumdayken şarj edin. • Pilin takriben 1000 şarjlık ömrü vardır, bu nedenle pil tamamen bitince şarja takın ve tam dolunca çıkarın. • Cihazı sürekli olarak USB kablosuyla PC'ye bağlamak pilin ömrünü azaltır, eğer varsa "PC'ye bağladığımda şarj etme" seçeneğini aktive edin. • Cihaz uzun süre yoğun kullanıldığında oluşan sıcaklık pili olumsuz etkiler, mümkünse cihazı dinlendirerek kullanın.

Olmazsa Olmaz Uygulamalar

Autostarts

Sistem açılışında istediğiniz uygulamaları devre dışı bırakmayı sağlayan kullanımı çok kolay bir o kadar da faydalı program.

Computer

Son derece kullanışlı bir dosya yöneticisi. Bir PC'de işlem yapar gibi dosya kopyalama, klasörleri gezinme özelliğine sahiptir.

Titanium Backup (Full)

Efsane. Linkteki APK'yı indirin, Lucky Patcher'dan yamasını çalıştırın. (Dikkat! Lucky Patcher 2.2.6'da TiBackup 5.5.0.1 yaması vardır. Yüklemeden sonra TiBackup'ı güncellemeyin!)

Lucky Patcher

Cihazınızda yüklü uygulamaların yaptığı "bazı kontrolleri" devredışı bırakmaya yarayan faydalı bir program ;-)

Autorun Manager

Root'lu bir cihazda tüm prosesler hakkında söz sahibi olmak istiyorsanız gereken program bu.

BetterBatteryStats

Piliniz çabuk mu bitiyor? Cihaz çok mu ısınıyor? Sistemi zorlayan işlemleri bu programla kontrol edin.

Root Explorer

Her root sahibinin vazgeçilmez dosya yöneticisi. Özellikle dosya ve klasörler üzerinde yetki değişiklikleri yapmak için..

AutoKiller Memory Optimizer

Autostarts gibi proseslere müdahele edebildiğiniz bir program. Sistemde çalışan her işlemi kontrol edebilirsiniz.

Bence En İyiler...

Titanium BackupEn iyi program yöneticisi:
Autorun ManagerEn iyi kapsamlı bellek yöneticisi:
AutostartsEn iyi pratik bellek yöneticisi:
Fast RebootEn yararlı sistem uygulaması:
CamScannerEn iyi günlük uygulama:
Nova LauncherEn iyi telefon arayüzü:
File ExpertEn iyi kapsamlı dosya yöneticisi:
ComputerEn iyi pratik dosya yöneticisi:
Shake to Lock ScreenEn iyi task killer+ekran kapama:
K-9 MailEn iyi e-posta yazılımı:
Dolphin BrowserEn iyi internet tarayıcısı:
ES Task ManagerEn iyi görev yöneticisi:
Alarm Clock PlusEn iyi alarm saati:
DropboxEn iyi bulut depolama:
Hacker's KeyboardEn iyi Türkçe klavye:
Mobo PlayerEn iyi video oynatıcı:
Perfect ViewerEn iyi çizgi-roman okuma programı:
Aldiko Book ReaderEn iyi e-kitap okuma programı:
ScanthingEn iyi Türkçe metin tarama (OCR) programı:
Screen FilterEn iyi ekran karartma yazılımı:
Pixlr-o-MaticEn iyi resim efekt programı:
Çevrimdışı SözlükEn iyi Türkçe-İngilizce sözlük:
History EraserEn iyi cache temizleme programı:
TeamViewerEn iyi uzaktan kumanda yazılımı:
3D PusulaEn iyi pusula yazılımı:

Soru - Cevap

Cihazımı root yapmak zorunda mıyım?

Kesinlikle hayır. Ancak cihazın sistemi üzerinde yönetici yetkisiyle değişiklik yapmak veya bunu yapan bir program yüklemek için root yapmanız gerekiyor. Root işleminden sonra uygulamalar içinde SuperUser veya SuperSU adlı bir program görürsünüz. Bu program root yetkisiyle işlem yapmak isteyen uygulamalara izin vermek isteyip istemediğinizi size sorar.

Root yapmak için ROM ve/veya Kernel yüklemem gerekiyor mu?

Hayır. Forumlarda yazan bilgileri okuyunca yeni bir ROM yüklemek zorunlu sanılabilir ancak böyle bir zorunluluk yok. Orijinal (stock) ROM üzerine de root yapabilirsiniz. Nitekim yukarıda anlattığım yöntem bunu yapıyor. Root yapmak aslında size yönetici yetkisini vermek için bazı Linux komutlarını ardısıra çalıştırmak demek, teorik olarak bunu android komut satırında bile yapmak mümkün olur sanıyorum. Ancak buna gerek kalmıyor çünkü linkteki gibi bunu yapan hazır programlar var.

Cihazımı en son sistem sürümüne yükseltmek zorunda mıyım?

Hayır. Üstelik bu sadece sizin isteğinizle olmuyor. Üreticiler telefonunuzun donanım ve performans olarak yeni sürüme uygun olduğunu deklare edip yazılım yayınlar. Daha sonra bu yeni versiyonlar her ülke için belli bir takvimde dağıtılmaya başlanır. (Türkiye'ye genelde geç gelir). Beklemek istemeyen kullanıcılar mesela Almanya Samsung için yayınlanan orijinal yazılımı netten indirip Odin yoluyla cihazlarına yükleyebilir.

APK dosyalarını telefona nasıl yüklerim?

Cihazı USB'den veya kablosuz ağdan bağlayarak APK dosyasını -tercihen harici- SD karta kopyalayın. Sonra bu kopyalamış olduğunuz dosyayı tıklayarak seçin, Android hemen bu programı yüklemek üzere sizden izin isteyecektir. Yukarıda linki verilen "Computer" programı bu işler için son derece kullanışlıdır.

Hedef :

Android 4.0.3 çalıştıran Galaxy Note cihazımı daha performanslı hale getirmek için kendime bazı kriterler koymuştum:

1 • Cihazın pil performansı yeterli olmalı (Normal kullanımda 2 güne yakın dayanmalı)

2 • Sistem açılışında boş RAM bellek miktarı en yüksek düzeyde olmalı

3 • Bir günlük kullanım sonrası boş RAM bellek en az %50 olmalı (800 MB belleğin en az 400 MB'si boş olmalı)

4 • Hiç kullanmadığım uygulamalar gereksiz yere bellekte yer işgal etmesin, bunları kaldırabileyim

Sonuç :

Şu an itibariyle hedeflediğim noktaya oldukça yaklaştım. Bazı noksanlıklar olmakla birlikte Android 4.0.3 üzerinde çalışan cihazın genel performansı tatminkâr düzeyde.

1 • Pil ömrü 2 güne yakın gidiyor (ancak wifi, 3g sürekli açık değil)

2 • Sistem açılışında boş RAM bellek 550 MB civarında (ancak cihazı kullandıkça bu miktar azalıyor, bir daha bu değeri görmek mümkün olmuyor)

3 • Bir gün kullandıktan sonra boş bellek 400 MB+ (servis kapatma ve task killer yardımıyla bu değere gelebiliyor)

4 • Tüm bu yaptıklarımın en yararlı tarafı bu: Benim iznim olmadan hiçbir servis ve program arka planda çalışmıyor. Artık Yahoo Finance, AP Mobile, Social Hub gibi kullanmadığım programlar telefonumda yüklü değil!

Nasıl Yaptım :

Yukarıda linklerini verdiğim programları kullanarak bu iyileştirmeleri yaptım:

1 • BetterBatteryStats ile pili en çok tüketen işlemlerin ne olduğunu tesbit ettim ve gereksiz servisleri kapattım
2 • FastReboot programını marketten yükledim. Telefonu sıfırdan açtıktan sonra hemen bu programı çalıştırıp kullanımda olmayan programları gene kapatıyorum. Bunu arada bir yapmak yeterli. Bunun dışında telefonu 2-3 günde bir yeniden başlatmak (reboot etmek) çok faydalı. Zaten bunun için Android 4 ve üzerinde Power menüsünde "Yeniden Başlat" seçeneği var.
3 • Shake-to-Lock programını marketten indirdim şu anda bunu kullanıyorum. Cihazı sallayarak ekranı kapadığı gibi aynı anda çok başarılı task kill işlemi de yapıyor. Birçok task killer denemiş olmama rağmen bundan aldığım performansı alamadım. Çünkü task killer programlarının kendisi de kaynak tüketiyor.
4 • Root yaptığım cihazda TiBackup ile gereksiz programları sildim veya dondurdum. Autorun Manager ve Autostarts programlarıyla gereksiz servisleri kapattım.

İletişim

Adınız:
E-postanız:
Mesajınız:
Gönder

Bu sitede yer alan içerik tamamen bilgilendirme amaçlıdır. Bu bilgilerin doğru kullanımı okuyucunun sorumluluğundadır. Sitedeki program linkleri internette bulunan bilgilerdir, kolaylık olması için siteye konulmuşlardır. Lütfen faydalandığınız ücretli uygulamaları satın alarak program geliştiricilere destek olunuz.

Muharrem KaradumanHazırlayan :

Bilgisayar Programcısı

www.MuharremKaraduman.com

posta@eniyidijital.com